X
تبلیغات
سکه 24

www.301040.tk وَوَاعَدْنَا مُوسَى ثَلاَثِینَ لَیْلَةً...

و با موسى 30 شب وعده گذاشتیم و آن را با 10 شب تکمیل نمودیم به این ترتیب میعاد پروردگارش 40 شب تمام شد... اعراف142


سه‌شنبه 4 خرداد‌ماه سال 1389 ساعت 08:59

510. چشم بد - زخم چشم - چشم شور - چشم حسود


به انگلیسی بهش می گن: evil eye
به اسپانیایی: mal de ojo
به ایتالیایی: malocchio
به عربی: عین الحسود
به عبری هم می شه: עין הרע (ayin ha'ra)
به فارسی خودمون هم که می شه چشم بد یا چشم شور و به معنی نگاه حسادت آمیز هست که منجر به آسیب و ضرر می شه. "چشم بد" چیزی هست که از دیرباز در بسیاری از فرهنگ های دنیا دیده شده. از هند و مصر باستان گرفته، تا یونان باستان (افلاطون)، تا روم باستان، تا دین اهل یهود و احادیثی در اسلام، اعتقاد به "زخم چشم" چیزی نیست که منحصر به یک فرهنگ یا ملت باشه.

توی فرهنگ های دریای مدیترانه (مخصوصا ترکیه و یونان) برای دور کردن زخم چشم، از چیزی به نام "نظر" یا "چشم آبی" استفاده می کنن. به طوری که این شیء رو به چیزی که می خوان چشم نخوره می بندن یا آویزون می کنن.

شاید توی ایران هم دیده باشین که توی خیابون از این چیزا بفروشن. توی هند هم همچین چیزهایی هست و همچنین برای دور کردن چشم بد، بر روی صورت بچه ها و یا پشت گوش دخترهای خوشگل، خالهایی از سرمه (کحل) کشیده می شه.

احتمالا چیزی به نام "خمسه" رو هم دیده باشین؛ منظورم همون دستی هست که وسطش یک چشم کشیده شده. این شیء هم برای دور کردن چشم حسود استفاده می شه (یادآور می شم که گرچه متاسفانه این شکل روی بعضی علم های عزاداری محرم هم حکاکی شده، ولی از لحاظ اسلامی هیچ "شیء" قابلیت دور کردن چشم بد رو نداره. و جز ذکر خدا، کمک گرفتن از هر چیز دیگه ای خلاف شرع هست). علامت "خمسه" از فرهنگ فنیقی ها پیش از اسلام وارد فرهنگ منطقه شده و در فنیق نشانه ی "تانیت" خدای ماه بوده. خمسه که در زبان عبری "همش" تلفظ می شه، و به معنای 5 هست، که اشاره به پنج انگشت دست داره.

در فرهنگ باستانی مسیحی برای دور کردن چشم بد، صلیب کشیده می شه و بعد با دو انگشت از یک دست (انگشت اشاره و انگشت کوچیک) به سمت منبع چشم بد نشونه گرفته می شه. به عنوان مثال در فصل اول کتاب بسیار معروف "دراکولا" که بعدها تبدیل به فیلم شد و کمتر کسی هست که اسم "دراکولا" رو نشنیده باشه می خونیم:

When we started, the crowd round the inn door, which had by this time swelled to a considerable size, all made the sign of the cross and pointed two fingers towards me. With some difficulty, I got a fellow passenger to tell me what they meant. He would not answer at first, but on learning that I was English, he explained that it was a charm or guard against the evil eye.

ولی آیا واقعا "چشم بد" وجود داره؟ و اگر وجود داره دقیقا چی هست و چه تاثیری داره؟

بعضی افراد این نوع اعتقادات رو کاملا غلط می دونن و ازش به عنوان خرافات یاد می کنن، بعضی هم کاملا معتقد هستن و همواره اسفند دود می کنن که "بترکه چشم حسود"! حالا ما این وسط چه کار کنیم؟!

توضیحی که برای تاثیر چشم حسود به کار می ره اینه که: افراد از خودشون انرژی های مختلفی ساطع می کنن و روح انسان خیلی قوی تر از اون هست که امروزه تصور می شه. راه نگاه کردن -و مخصوصا نگاه های معنی دار مثل نگاه های حسادت آمیز- راهی برای تاثیر گذاری روح هست. یعنی نگاه حسادت آمیز، نوعی حمله ی روحی توسط انرژی های منفی ایجاد شده هست.

البته این که اصلا این توضیح ها منشاء علمی داره یا نداره، خودش نامعلومه چون همچین چیزی رو اصلا نمی شه توسط ابزار علمی اندازه گیری معنی دار کرد. من که خودم شخصا به این چیزها علاقه ندارم. برام اهمیتی هم نداره.

آیت الله مکارم شیرازی در تفسیر نمونه (جلد 24، صفحه 431) می گن: «پیامبر براى امام حسن و امام حسین این دعا را خواند:  «شما را به تمام کلمات و اسماء حسناى خداوند، از شرّ مرگ، حیوانات موذى، و هر چشم بد، و حسود، آنگاه که حسد ورزد مى سپارم» سپس نگاهى به علی (ع) کرد و فرمود: «این چنین حضرت ابراهیم علیه السلام براى اسماعیل و اسحاق تعویذ نمود». (حال) ذکر این نکته لازم است که هیچ مانعى ندارد، این دعاها و توسل ها به فرمان خداوند جلوى تأثیر نیروى مرموز چشم ها را بگیرد، همان گونه که دعاها در بسیارى از عوامل مخرب دیگر اثر مى گذارد و آنها را به فرمان خدا خنثى مى کند. (ولی) این نیز لازم به یادآورى است که قبول تأثیر چشم زخم به طور اجمال، به این معنى نیست که به کارهاى خرافى و اعمال عوامانه در این گونه موارد پناه برده شود، که هم بر خلاف دستورات شرع است و هم سبب شک و تردید افراد ناآگاه در اصل موضوع، همان گونه که آلوده شدن بسیارى از حقایق با خرافات، این تأثیر نامطلوب را در اذهان گذارده است.»

حضرت شهید مطهری در کتاب آشنایی با قرآن خودش هم مطلبی بیان می کنه که واقعا شاهکاره. نقل به مضمون می کنم. ایشون می گه با فرض این که آیات مقدسی مثل "و ان یکاد" جلوی تاثیرات منفی "چشم بد" رو بگیرن، آیا واقعا این صحیح هست که توی هر خونه ای که وارد می شی یک تابلو باشه که روش "و ان یکاد" هست؟ این فاجعه نیست که از میان این همه آیه ی زیبا و کاربردی قرآن که هر کدومش می تونه دریایی از حکمت باشه که آدم روی دیوار خونش بذاره و هر روز بهش نگاه کنه و علم آموزی و تدبر کنه، همچین آیه ای به هدف "دور کردن چشم بد" نصب بشه!؟ به جای این که آیه هایی رو بذاریم روی دیوار که هر روز ما رو آموزش بده و حکمت و اخلاق ما رو افزایش بده و عقل ما رو پرورش بده، رو آوردیم به این کارها.

با افسوس می فرماید: "همه شهر را بگرد، به ندرت می بینی که در خانه ای مثلاً  «ان اکرمکم عند الله اتقیکم» (بهترین شما نزد خدا با تقواترین شما است) تابلو شده باشد."


ابزار امتیاز دهی